สวนพฤกษศาสตร์สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
จังหวัดเชียงใหม่
องค์การสวนพฤกษศาสตร์จัดตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2535 เนื่องในวาระเฉลิมพระชนมพรรษา 5 รอบ สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ โดยมีสถานะเป็นรัฐวิสาหกิจสังกัดสำนักนายกรัฐมนตรี มีเป้าหมายสำคัญเพื่อพัฒนาสวนพฤกษศาสตร์ไทยให้ได้มาตรฐานระดับสากล และเชิดชูคุณค่าพรรณไม้ไทยสู่สายตาชาวโลก
สวนพฤกษศาสตร์บ้านร่มเกล้า พิษณุโลก ในพระราชดำริ
จังหวัดพิษณุโลก
สวนพฤกษศาสตร์บ้านร่มเกล้า พิษณุโลก ในพระราชดำริ (อ.ชาติตระการ) เปลี่ยนอดีตพื้นที่สมรภูมิรบให้เป็นแหล่งอนุรักษ์ป่าต้นน้ำและพันธุ์พืชพื้นที่สูงตามพระราชดำริสมเด็จพระพันปีหลวง (พ.ศ. 2542) โดดเด่นด้วย “สร้อยสยาม” พืชถิ่นเดียวของพิษณุโลก พร้อมเปิดเป็นศูนย์เรียนรู้ทางพฤกษศาสตร์ และแหล่งท่องเที่ยวพักผ่อนชมทะเลหมอกกางเต็นท์ตลอดปี
สวนพฤกษศาสตร์พระแม่ย่า สุโขทัย
จังหวัดสุโขทัย
สวนพฤกษศาสตร์พระแม่ย่า สุโขทัย ตั้งอยู่ ณ ทุ่งทะเลหลวง (อ.เมือง) จัดตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2551 ในสังกัดองค์การสวนพฤกษศาสตร์ เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้ อนุรักษ์ และท่องเที่ยวพักผ่อน โดดเด่นด้วยการรวบรวมพืชวัฒนธรรมสุโขทัย ทั้งพืชวงศ์กล้วยกว่า 180 สายพันธุ์ และบัวกว่า 141 สายพันธุ์ ตลอดจนโรงเรือนพืชทนแล้ง และอาคารสักการะองค์พระแม่ย่าเพื่อความเป็นสิริมงคล
สวนพฤกษศาสตร์ขอนแก่น
จังหวัดขอนแก่น
สวนพฤกษศาสตร์ขอนแก่น จัดตั้งขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2544 (อ.พล) และกำลังขยายสู่พื้นที่ใหม่ ณ ป่าภูระงำ (อ.แวงใหญ่) มุ่งเน้นรวบรวมและอนุรักษ์พืชสมุนไพรอีสาน พืชนิเวศเขาหินทราย และพรรณไม้หายากของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ โดดเด่นด้วยโรงเรือนจัดแสดงพืชหลากหลาย ทั้งกล้วยไม้ พืชทนแล้ง ไม้น้ำ สวนสมุนไพร เขาวงกต และศูนย์เกษตรอินทรีย์ พร้อมบริการ 10 ฐานเรียนรู้พฤกษศาสตร์และภูมิปัญญาท้องถิ่นเพื่อการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ
สวนพฤกษศาสตร์ระยอง
จังหวัดระยอง
สวนพฤกษศาสตร์ระยอง (อ.แกลง) ตั้งอยู่ในพื้นที่ชุ่มน้ำระดับชาติ บึงสำนักใหญ่ (เนื้อที่ 831 ไร่) ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2545 เพื่ออนุรักษ์ระบบนิเวศพื้นที่ชุ่มน้ำและพรรณไม้ภาคตะวันออก โดดเด่นด้วยป่าเสม็ดขาวดึกดำบรรพ์ ซึ่งได้รับการขึ้นทะเบียนเป็น “รุกขมรดกของแผ่นดิน” (พ.ศ. 2562) และแพหญ้า “หนังหมา” ที่พบกล้วยไม้ดินหายาก 4 ชนิด โดยมีกิจกรรมไฮไลต์คือการพายเรือคายัคหรือนั่งเรือชมป่าเสม็ดขาว รวมถึงการเดินป่าและปั่นจักรยานศึกษาธรรมชาติบนเกาะต่างๆ
